Belooft u hier voor God en zijn gemeente dat u trouw zult zijn?

Thema:

Het zevende gebod: blijf elkaar trouw

Tekst: Zondag 41 H.C.
Tekstgedeelte(n):

Matteüs 5: 27-32
Deuteronomium 24: 1-4
1 Korintiërs 7: 10-16
Zondag 41 H.C.

Door: Ds. J.W. Roosenbrand (predikant gereformeerde kerk vrijgem. Groningen-Oost)
Gehouden te: Groningen-Oost op 23 december 2001
Extra: Preekbegeleider

Aanwijzingen voor de Liturgie

Votum en zegengroet
Ps. 1: 1
(Ochtenddienst: Wet)
(Ochtenddienst: Ps. 1: 2-3)
Gebed
Lezen: Matteüs 5: 27-32; Deuteronomium 24: 1-4; 1 Korintiërs 7: 10-16
Gez. 5: 6-8
Tekst: Zondag 41 H.C.
Preek
Ps. 19: 5-6
(Middagdienst: Geloofsbelijdenis)
(Middagdienst: Lied Gez. 5: 9)
Gebed
Collecte
Gez. 17
Zegen

Gebedspunt

De preek vermeldt: 'En we hebben gebeden of God ons allemaal wil aanspreken.'


Preek

Gemeente van Christus,

Belooft u hier voor God en zijn gemeente dat u in liefde voor hem of haar zult zorgen? Zult u heilig met haar / hem leven, hem / haar nooit verlaten, maar trouw zijn in goede en kwade dagen, in rijkdom en armoe, in gezondheid en ziekte, totdat Christus terugkomt of de dood u zal scheiden?
Deze belofte hebben velen van ons afgelegd voor God en zijn gemeente.
Hebben we hem ook waargemaakt?
We moeten zeggen: velen is dat niet gelukt. En dan denk ik niet alleen aan die broeders en zusters die gescheiden zijn, maar ook aan mensen die nooit gescheiden zijn, keurig getrouwd bleven, maar ondertussen: er was geen trouw, er was misschien wel overspel zelfs, of - ook dat was een breuk in de belofte - gebrek aan interesse, langs elkaar heen leven, nooit echt lekker samen van uw seksualiteit kunnen genieten, nooit met elkaar praten van hart tot hart, veel ruzie en gebekvecht.

Beloof je hier voor God en zijn gemeente…
Dat gaat over ons allemaal, lieve broeders en zusters.
Wat is er van onze beloften van trouw terecht gekomen, in ons huwelijk, maar net zo goed in andere relaties. Hoe bent u met uw seksualiteit omgegaan?
Ik leg hier wat nadruk op omdat we zeker bij dit gebod zo makkelijk in een toeschouwershouding naar de preek gaan luisteren.
'Ik hoop dat de dominee eens wat zegt over al die echtscheidingen van tegenwoordig - of over al die mensen die gaan samenwonen.'
Of hoopt u, dat God ú iets te zeggen heeft?
Vanuit het zevende gebod gaat het speciaal over het huwelijk en echtscheiding. Maar laat ik meteen mogen zeggen dat ik hoop dat ook mensen die niet getrouwd zijn meeluisteren en gestimuleerd mogen worden. Gestimuleerd om in hun relaties trouw te zijn, trouw in vriendschappen, trouw in familierelaties, bijvoorbeeld.
En vat een hele preek over het huwelijk en wat daarin fout kan gaan, alsjeblieft niet op alsof je perse getrouwd moet zijn om mee te tellen.
Misschien onderstreept deze hele preek ook wel de uitspraak van Paulus dat het goed is om niet getrouwd te zijn.
Maar hoe dan ook, we zijn allemaal, getrouwd of niet, homo of hetero, hier bij God en zijn gemeente.
En we hebben gebeden of God ons allemaal wil aanspreken.
Nog iets. Ik heb het over echtscheiding, of liever gezegd speciaal over die bijbelgedeeltes in het Nieuwe Testament waarin Jezus en Paulus het over dit onderwerp hebben. Dat is een beperking. Hele belangrijke dingen komen niet aan de orde. Zoals: de mogelijkheid dat je ook in je huwelijk ontrouw wordt aan elkaar door de ander te overheersen en te betuttelen, te kleineren of te verkrachten.
Ik heb het ook niet over kinderen van ouders met huwelijksmoeilijkheden, of gescheiden ouders. Hoewel dat best een heel belangrijke invalshoek zou kunnen zijn van onze bezinning op het huwelijk. Maar goed, je kunt niet alles in één keer.

Mag ik u allemaal dan namens God die vraag allemaal stellen:

Belooft u hier voor God en zijn gemeente dat u trouw zult zijn?

  1. Allemaal
  2. Uw leven lang

1. Allemaal

In de bergrede (Matteüs 5-7) spreekt Jezus juist die toeschouwers van de zonden van anderen allereerst aan; en Hij keert het om: kijk naar je zelf, en neem je eigen neiging om de fout in te gaan toch eindelijk eens net zo serieus als die van anderen.
Geen echtbreuk plegen, nee toch? Dat mag niet van God. Maar hoe kijk je zelf naar andere vrouwen of mannen? Als je met schunnige of begeerlijke blikken naar een ander kijkt, dan verlaag je haar en respecteer je de ander niet in haar eigenheid.
Kijk naar jezelf.
En dat niet alleen op het gebied van het zevende gebod, maar op alle gebieden. Je ja moet ja zijn, en je nee nee. Beloof je iets dan moet een ander van je op aan kunnen. Het is niet alleen erg als je een plechtige eed breekt, meineed, nee, maar als jij iets zegt, doe je het dan ook?
Wat roepen we makkelijk: hard aanpakken, die moordenaars. Ze krijgen veel te lage straffen... Maar hoe is dat met jezelf: hoe zorgzaam ga jij om met je buurmeisje, met de mensen om je heen?
Lieve broeders en zusters, hebt u zelf door de radicale woorden van Jezus al ontdekt dat we bij onszelf moeten beginnen?
Of nee, nee, ik moet het anders zeggen: dat we bij Jezus moeten beginnen. Bij Christus die al de geboden van God en al de idealen van God heeft verwerkelijkt! Bij wie ja ja was, die een ander hoe hard Hij hem ook aanpakte nooit vernederde en denigrerend aansprak, die met zuivere blikken en een zuiver hart ook met vrouwen kon omgaan om Hem heen. Die door al die vuilheid van u en mij en al onze onbetrouwbaarheid aan het kruis geslagen werd, de vervloeking van God waaronder wij hadden moeten wegzinken, voor eeuwig en altijd. Hebt u al ontdekt dat u bij Hem beginnen en eindigen moet?
Wilt u volgeling van Hem worden?
In zijn radicaliteit in zijn eigen leven, in uw eigen leven, in het radicaal vechten voor trouw aan je jawoord, voor trouw aan je vrouw, of je man, voor trouw aan je kinderen of ouders, voor herstel van verhoudingen die zijn verbroken.
Wilt u zoals Jezus radicaal zijn voor jezelf, zodat het je ook wat mag kosten, de navolging van Hem?
Wilt u uw kruis op u nemen?
Wilt u (getrouwd of niet) proberen om uw leven van daaruit te beoordelen? Hoe kan ik de gekruisigde Heer volgen? Weet u waarom ik dit ook zeg? Omdat we over dit onderwerp vaak gaan denken en redeneren vanuit allereerst ons eigen geluk. God wil toch niet dat ik ongelukkig ben? Nou dan, doe dan niet zo moeilijk. Maar als je Christus kent en wilt volgen, dan verandert die instelling, echt waar, hoe moeilijk dat ook is. je instelling is dan niet meer: God wil toch dat ik gelukkig ben (want eerlijk gezegd bedoelen we daar vaak mee: ik wil gelukkig zijn en God moet me daarbij helpen en me niks in de weg leggen), maar je instelling wordt: ik wil Christus volgen, ik wil mijn geluk hierin vinden dat ik Hem gehoorzaam ben, dat ik andere mensen gelukkig probeer te maken, dat ik iets beteken in het grote geheel van zijn plannen met mij en mijn huwelijk en mijn gezin en mijn kerk en mijn samenleving.
Ja, en wilt u ook in die zin een navolger van Jezus zijn dat u mild en barmhartig bent in uw oordeel over anderen? Ik denk aan Johannes 8, dat geweldige verhaal van een vrouw die betrapt is op overspel en bij Jezus wordt gebracht, met al die toeschouwers erom heen die ervan smullen. En Jezus die zegt: wie zelf zonder zonde is, laat die beginnen met een steen te gooien. Geweldig hoe dan iedereen afdruipt, want wie kan dat zeggen van zichzelf? En dan dat fantastische dat Jezus dan zegt: nee, nu ga ik niet zelf met stenen gooien of met bijbelteksten smijten, maar: meisje, ook ik veroordeel je niet. Dat is toch om tranen in je ogen te krijgen, die mildheid. Die ruimte, en dat duwtje dat Hij dan geeft om opnieuw te beginnen: ga maar naar huis, en laat het niet weer gebeuren, maak een schone start, zondig niet weer.
Zou u niet volgeling willen worden van Hem, zo radicaal voor jezelf en zo mild tegenover anderen? Dat begint bij Christus, die jouw zonden en die van anderen gedragen heeft.
En dat geldt voor ons allemaal.
Belooft u voor God en zijn gemeente trouw? U allemaal? Trouw aan deze Jezus Christus, die ons trouw wil blijven ook als wij ontrouw zijn geweest.

2. Uw leven lang

En dan nu het tweede onderdeel: levenslang. Nu ga ik naar die teksten die speciaal de radicale veroordeling door deze Jezus beschrijven van echtbreuk
We lezen Matteüs 19: 2-10… [ Lezen: Matteüs 19: 2-10 ]
Ik wil het nu hebben over de manier waarop wij soms praten over wettige gronden voor echtscheiding. Het is duidelijk: het mag eigenlijk niet, maar in geval van overspel mag het natuurlijk wel. Dat is een wettige grond om bij je man of vrouw weg te gaan.
Zo zeggen we dat.
En dan hebben we ook nog 1 Korintiërs 7: dat gaan we nu lezen: vers 10-16… [ Lezen: 1 Korintiërs 7: 10-16 ]
Hier zegt Paulus het toch iets ruimer dan Jezus zelf: het mag niet, echtscheiding, en als het wel gebeurd is, dan moet je werken aan herstel. Nou ja, en als dat niet lukt, dan maar ongetrouwd blijven. Maar even verderop gaat hij nog verder, dan heeft hij het over 'n huwelijk met een ongelovige partner die ervoor past om nog langer met jou als gelovige getrouwd te blijven, en die wil scheiden. Ja, dan zegt Paulus, dan hoef je je niet met hand en tand daar tegen te verzetten, dan mag je hem laten gaan, je bent dan niet gebonden (aan de regel dat je niet mag scheiden).
En zo kwamen we aan twee wettige echtscheidingsgronden: overspel, of kwaadwillige verlating door een ongelovige.
En in de loop van de tijd slibden daar nog wat andere gelijksoortige analoge gevallen bij aan: misschien is je man niet echt ongelovig, maar gedraagt hij zich als ongelovige, nou ja, dan moet je hem ook laten gaan als hij wil, en misschien mag je hem dan wel zelf voor die keus stellen.

Twee wettige gronden?
Ik wil u uit de schrift proberen duidelijk te maken dat dit niet de bijbelse manier van spreken is over echtscheiding. Want wat gebeurt hier? Of liever gezegd: hoe gaat dit nu functioneren, niet altijd, maar wel vaak? Dit gaat functioneren als een maas in de wet.
Overspel? Nou, dan mag je scheiden.
Deel je het geloof niet meer, nou, dan kun je scheiden, want dat zijn in de kerkelijke praktijk wettige gronden geworden.

En daarmee zit je in een heel andere sfeer dan Jezus en Paulus zelf.
Heel anders, want hun bezigheid is niet je een maas aanwijzen hoe je er tussendoor kunt glippen, en eronder uit kunt komen. Nee, ze zetten je voor God neer. Zeker Jezus.
De vragenstellers zeggen: je mag toch een scheidingsbrief geven, je mag dus scheiden als je het maar netjes doet volgens de procedures.
En wat zegt Jezus? Hij zegt: wanneer zullen we nu eens van de wet en van de bijbelse teksten en discussies beseffen dat we voor God staan!
Dat is de bedoeling van deze preek en kerkdienst, lieve broeders en zusters, we staan voor God, belooft u voor God en zijn gemeente dat uw trouw zult zijn?
Je hebt met God te maken, en je hebt met de Schepper te maken die je leven zo en zo bedoelt, die een geweldig plan had en heeft met je leven, die van twee mensen één mens wil maken. Die in ons mensenleven wil uitbeelden hoe Hij ons trouw is en hoe Hij door Jezus zijn gemeente trouw is en altijd trouw zal blijven.
Bekijk je leven en herzie je discussies nu eens in dat licht: we hebben met God te maken!
Ja maar, de bijbel zegt toch zelf dat je… - lees maar in Deuteronomium 24 over de echtscheidingsbrief.
Zeker, zegt Jezus, je moet wel eens wat, in de praktijk, het kan soms niet anders, maar dat is vanwege de hardheid van uw harten. Dat is omdat wij zulke hardleerse mensen zijn, dat is omdat het onderwijs van God er zo moeilijk ingaat bij ons. Dat is omdat we koppige mensen zijn. Maar normaal is het niet, en als het gebeurt, buig je dan voor God vanwege die hardheid van ons leven, die hardnekkige situaties, buig je dan voor God en ga er niet prat op dat je je toch netjes aan de kerkelijke regel gehouden hebt.
Want je staat voor God!
Ja, maar die clausule dan: om een andere reden dan hoererij? Geeft Jezus zelf dan niet een, ja, nou ja, toch een uitzonderingssituatie aan?
Nou, misschien, maar dan nooit in die trant van: gelukkig er is overspel, nu kan ik weg. Dat is en blijft zo ingaan tegen de stijl van Jezus, de radicaliteit van zijn navolging. Want het is en blijft toch verschrikkelijk als er hoererij, overspel, ontucht in het spel is?
Dat is het nadeel van zo'n woord als wettige grond voor echtscheiding, het wekt de indruk dat het, nou ja, nu mag het, zo erg is het nu niet.
Je zou dus kunnen zeggen dat Jezus die situaties van overspel even tussen haakjes zet. Daar heeft Hij het niet over.
Even voor de achtergrond: in het Oude Testament was overspel en hoererij voor getrouwde mensen een zaak van doodstraf. Ja, dus door de wet is niet geregeld dat je bij overspel mocht scheiden, nee, de hoerenloper of de man die niet van een ander zijn vrouw kon afblijven werd gedood. En uiteraard was daarmee de weg naar een ander huwelijk vrij.
Nu was de complicatie dat in de tijd van Jezus men die doodstraf niet zo vaak meer toepaste. De bewijsvoering was zo ingewikkeld geworden dat in de praktijk bij sterke aanwijzingen van overspel ook de scheidbrief werd gebruikt.
Nu kun je de woorden van Jezus tegen deze achtergrond ook heel goed zo lezen: Mag je scheiden met een scheidbrief? Nee, zeker niet. Jezus antwoordt: wie van zijn vrouw of van haar man scheidt - over situaties van overspel heb Ik het nu niet - en dan met een ander trouwt, die pleegt -hoe netjes hij het ook gespeeld heeft- echtbreuk.
Begrijpt u wat ik bedoel in mijn aarzeling over dat woord echtscheidingsgronden?
Het temt de ellende te veel.

Dat is het eerste dat ik hierover wil aanvoeren uit de woorden van Jezus.
En dan die tweede grond.
Vaak is gezegd: het mag niet, maar Jezus laat één uitzondering toe: overspel.
En nu zie je bij Paulus nog een uitzondering, kwaadwillige verlating.
Dus de bijbel geeft twee gronden, of twee uitzonderingen aan.

Dat is een merkwaardige redenering. Want we slaan op deze manier de vraag over: hoe kan Paulus nu die extra uitzondering toestaan, hij wist toch ook wel hoe strikt Jezus' woorden waren?
Daarom is het aannemelijker om dit anders te lezen.
De grote woorden van Jezus blijven onze hoge norm, we staan voor God en niet voor regels alleen. Paulus is bezig om dat nu in een weerbarstige praktijk toe te passen. En dan merkt hij dat er situaties zijn waarin je aan gelovigen onrecht zou doen als je alleen maar blijft bij een massief: het mag niet.
Nee, heel duidelijk, dat is uitgangspunt: God wil het niet, je hebt iets beloofd, dan moet je er ook voor gaan!
Maar niet alsof dat een fluitje van een cent is, en alsof dat altijd makkelijk lukt en alsof het nooit kan mislukken. Nee, er blijven situaties denkbaar dat het gewoon niet meer kan, en dat het ook onbillijk zou zijn om het van een ander te vereisen dat hij bij haar man of zijn vrouw blijft. En dan ontslaat Paulus in die en die situatie in de praktijk omdat er iets geregeld moet worden, die en die mensen van de verplichting. In dat geval ben je niet gebonden. En in dat andere geval: nou ja, als verzoening niet lukt, blijf dan in elk geval ongetrouwd.
Ziet u wat hij doet?
Hij treft een regeling maar probeert daarin wel zo dicht mogelijk bij de grondregel te blijven. Maar hij heeft er dan net als Jezus oog voor dat er situaties kúnnen zijn, dat je van uitzonderingen moet spreken.
Sta je dan niet meer voor Gods aangezicht?
Ja zeker, maar ons hart is bij tijden nog steeds hard en anders de situaties wel.
En dat brengt je dan ook altijd tot grote verootmoediging, je buigt je hoofd en vraagt vergeving. Je belijdt je onmacht en je schuld, en je verslagenheid.
En je maakt ervan wat er van te maken is, ik bedoel niet alleen van je leven of je geluk, maar van je gehoorzaamheid, van je toewijding aan Christus.
Wat Paulus doet is dus niet een tweede ontsnappingsclausule toevoegen of een tweede wettige grond, maar hij laat ons een manier zien waarop wij ook in andere omstandigheden van vandaag op de begane grond de hoge norm van God mogen verwerken.
Niet een tweede grond voegt hij toe, maar hij is aan het werk in de weerbarstige praktijk met die ene gouden regel: God wil geen echtbreuk, Hij wil ook geen echtscheiding, Hij wil trouw voor het leven.

[ Optioneel kunt u hier de 'Extra passage' invoegen ]
Snapt u nu ook waarin in het Nieuwe Testament geregeld gebeden wordt om fijngevoeligheid in het onderscheiden van de wil van God? (bijvoorbeeld Filippenzen 1: 9, Romeinen 12: 1-2)
Het is niet allemaal in objectieve regels te vangen. We leven voor Gods aangezicht.
Kent u die wisselwerking, tussen de hooggegrepen grondhouding, en de barmhartige door onze hardheid noodzakelijke regelgeving, die erom vraagt niet dat we gaan spreken van: o dus het mag, en het is geen probleem, maar die ons op de knieën brengt en onze schuld laat belijden en die ons vervolgens stuurt in de richting van een grotere en radicalere navolging van Christus?

Ik hoop en bid dat het u mag helpen als u zo de bijbel leest, als u zo die grote opdracht van Christus leest, dat je voor God en zijn gemeente belooft dat je trouw zult zijn, voor honderd procent en levenslang, dat het u helpt om dat in de navolging van Christus te doen, dat wil zeggen: eigen zwakheid kennend, en steeds meer onder de indruk van de kracht die Hij wil geven. Met vallen en opstaan, maar wel met uithoudingsvermogen, en volhoudend.
Dat zou ik willen zeggen tegen die broeders en zusters die naar deze preek luisteren en denken: je moest eens weten hoe dit over mij gaat! Wat is het in mijn huwelijk bezig spaak te lopen.
Lieve broer, lieve zuster, leef dicht bij God, wees een volgeling van Christus, schuil bij Hem. Ook als je het niet zo breed meer hebt in je huwelijk. Probeer het vol te houden, probeer te blijven investeren, volg Christus na en God die levenslang trouw is gebleven aan ons, tot de dood, tot in de dood.

En nog iets: beloof je hier voor God en zijn gemeente…
Voor zijn gemeente.
Je bent getrouwd in de kerk, of misschien ook niet, maar je leeft als getrouwd mens nu in de kerk. Dat betekent toch ook een uitnodiging: je kunt mensen vinden die met je mee willen denken, met je mee willen bidden en die met je mee willen zoeken naar een oplossing als je vastloopt.
Doe dat alsjeblieft en kom samen met je moeiten naar buiten, zoek contact met iemand die je vertrouwt, ga met zijn tweeën in therapie, zoek iemand die met je meebidt.

En op anderen doe ik een appèl: mensen hebben voor God en zijn gemeente beloofd dat ze trouw willen zijn. We zijn daar bij geweest, we zijn daar getuige van, we zijn toch beschikbaar voor anderen. Niet alleen om meewarig met ons hoofd te schudden, of afkeurend mensen te mijden die het niet gelukt is, maar toch om samen een gemeenschap te zijn die leeft van de genade van Christus?
Dan ga je de kerk uit en je ziet een echtpaar dat hertrouwd is na een echtscheiding, of een gemeentelid dat in scheiding ligt, en dan kijk je niet de andere kant op, maar dan kijk je hem aan: we kennen elkaar. Het is vast geen makkelijke preek voor jou geweest, met jouw situatie. Maar voor mij ook niet, al ben ik dan netjes getrouwd. We leven toch samen voor Gods aangezicht en van zijn genade?

Laten we op deze manier radicaal zijn in ons eigen leven en mild over anderen, als mensen die Christus hebben leren kennen.

Amen.


Extra passage

[ JWR: Deze passage heb ik laten vervallen om de preek in te korten. ]
Ik wil het op een andere manier proberen uit te leggen.
De grote grondregel van de bergrede is dat we met God te maken hebben. Dat is de religieuze kern van ons leven. Altijd en op elk moment. Zo heeft Christus geleefd en zo wil Hij dat bij ons overbrengen. Mensen, we beloven dit en dat voor Gods aangezicht. Vergeet dat nooit. Dat is een basishouding.
En dan de praktijk. Daarin zul je dat waarmaken.
Maar dat kan alleen met vallen en opstaan. En dan moet er soms wat geregeld worden. Dan krijg je regels, juridische regels.

Dat zijn twee niveaus, die moet je onderscheiden. Niet scheiden, niet los maken van elkaar. Maar wel onderscheiden.
Wat gebeurt er als je ze in elkaar gaat schuiven?

Dat kan naar twee kanten.
Als je juridische regels, vaak noodmaatregelen gaat bekijken als grondregels, als basishouding, dan leef je niet meer met God, maar met regels. Dat gebeurt bij de vragenstellers van Jezus: maar er staat toch dat je mag scheiden? Ja, maar dat is een noodmaatregel. Daar moet je geen uitgangspunt van maken, geen houding. De houding blijft: God wil het niet, Hij vindt het vreselijk. Als je de christelijke basishouding gaat juridiseren, leef je met regels en niet meer met God. De ootmoed en de schuldbelijdenis verkwijnt dan ook.
Je verkleint dan je ideaal en je bezieling, en je leeft alleen maar met wat nou eenmaal in de praktijk haalbaar is.

Het kan ook andersom. Dat je de grondhouding, het leven met God als uitgangspunt neemt en van geen praktische concessies meer wil weten, alles krijgt het goddelijk gewicht van: het mag niet, God wil het niet. Punt. Dat drukt het leven dood.
Daarom gaat Paulus daarin ook niet mee. Nee, hij weet van uitzonderingen. Hij weet dat we voor Gods aangezicht leven, maar dat is niet het laatste woord. We zijn tot vrede geroepen, zegt hij heel fraai. Het kan niet bedoeld zijn als een juk dat je beknelt. Punt. Het wil de vrede dienen.
Wat nu gebeurt met die zogeheten wettige echtscheidingsgronden is ook een vorm van juridisering van de bergrede. We hechten dan aan de hoge norm van de bergrede twee clausules van ontsnapping. Nee, het mag niet, ja alleen als er overspel is en als er kwaadwillige verlating is. Anders niet. Punt.
De bedoeling is daarvan vaak om mazen te dichten.
Want als we bij regels leven, dan zoeken we mazen om er tussenuit te kunnen glippen. Dat is onvermijdelijk. Als een kerkenraad regels stelt, krijg je altijd een grijs gebied, ontsnappingsclausules, want ook onder christenen heb je handige jongens die zich er altijd wel uit weten te kletsen en het zo draaien dat je er geen vinger achter krijgt. Je staat daar als bedrogen partner, als familie, als kerkenraad machteloos bij te kijken. De enige remedie daartegen is: mensen, we staan voor God, een appel op het geweten! Je hebt niet met regels te maken, maar met God.
Straks sta je voor zijn toorn, en dan klets je je er niet meer zo makkelijk uit.
Wat we wel eens proberen dan uit verontrusting over die mensen die zo makkelijk de mazen vinden en oprekken, is dat we de mazen gaan dichten en de regels gaan verfijnen zodat we er greep op houden.
Dat is niet volgens het evangelie. Je maakt dan dezelfde fout: je verlaat de geestelijke omgang en het gebied van de genade van God die een beroep doet op ons hart, en je klemt het geestelijke dood met alleen maar nog meer juridische regels.

Terug naar

Terug naar Preken die Spreken
border

http://www.prekendiespreken.nl/
Heeft U vragen of opmerkingen, mail naar